Cursus: "Klinische Psychologie I en II"

over het boek:

"Een psychologie van problematisch en pathologisch gedrag"

- Peter Prudon

 

Editie okt. 2007
Uitgave FZP-press, Amsterdam - ISBN 90-803879-5-9


Het doel van dit boek, bestaande uit twee delen: "Depressie, agressie en angst" en "Drang, dwang en psychose",

is in de eerste plaats: de lezer een beter begrip bijbrengen van een serie interessante fenomenen, die samenhan-

gen met menselijke problemen.

 

Dat komt goeddeels overeen met de onderwerpen die behoren tot het terrein van de klinische psychologie,

vandaar dat de schriftelijke cursus van de NHA met dit boek als basis de titel heeft gekregen "Klinische Psychologie".

 

In de tweede plaats dient het boek om de lezer te trainen in het psychologisch analyseren van dit soort problemen.

N.B. Aan zo'n training zal het beantwoorden van de vragen uit de schriftelijke cursus over dit boek sterk bijdragen.

Het vragenboek telt 1/3 van de omvang van het boek! Het bevat tal van voorbeelden, waaronder heel uitgebreide,

die de cursist moet interpreteren of diagnosticeren. Zo leert hij dus de kennis toepassen.

Dit vragenboek is echter niet los van de cursus verkrijgbaar.

 

Het doel van het boek is dus niet een overzicht van allerlei stromingen en deelgebieden in de psychologie. Het doel

is evenmin het ontvouwen van een psychologische theorie op zich. Psychologische theorie wordt steeds pas

geïntroduceerd of uitgediept, waar zij nodig is om de fenomenen te analyseren.

Overigens leert de cursist daardoor in de loop van de cursus toch nog het nodige van algemene psychologie, en

ook dat is de bedoeling: het bijbrengen van algemene psychologie in de context van toegepaste psychologie.


Deze benaderingswijze is ontstaan uit de ervaring van de auteur, dat leken en beroepsmatig geïnteresseerden

in de praktijk weinig hebben aan psychologie die uit zijn verband gerukt gepresenteerd wordt, vooral als deze

presentatie neerkomt op het geven van brede overzichten, die noodzakelijkerwijs nergens diep op in kunnen gaan.

Om die reden wordt het betoog ook steeds opgebouwd rondom voorbeelden, wat de tekst duidelijk en concreet

maakt.

 

Het boek wijkt dus bewust af van de gebruikelijke inleidingen in de klinische psychologie, omdat het puur onderwerp-

gericht is. Dat betekent:

 

GEEN  algemene beschouwingen over diagnostiek, behandeling,

GEEN aparte uitgebreide uiteenzettingen over bepaalde theoretische benaderingen,

GEEN poging tot volledigheid en volstrekte actualiteit in het aanstippen van de diverse zienswijzen en bevindingen,

GEEN klakkeloze gehoorzaamheid aan DSM-IV.

 

WEL emotie als een der te behandelen onderwerpen, en als theoretische basis voor de daarop volgende hoofd-

stukken,

WEL een analyse van depressie als normale en functionele menselijke reactie, in plaats van alleen maar een

stemmingsstoornis met pathologisch aureool.

WEL diepgravende analyses vanuit één of twee gezichtspunten, waaronder ook nieuwe.

 

GEEN pretentie de waarheid over een specifiek onderwerp te vertellen, vandaar de wat relativerende titel van het boek.

 

WEL de pretentie op de wetenschappelijke psychologie gebaseerde zienswijzen te presenteren, waarmee de lezer

vruchtbaar ook andere problematiek kan leren analyseren.

 

 

·      Boek 350 bladzijden inhoudelijke tekst, 40 blz. indexen etc., A-4 formaat, tekstletter Arial 10, ringband: prijs €57 + €3 verzendkosten

     (bij voorkeur direct bestellen bij de uitgever)

·      Vragenboek 117 bladzijden inhoudelijke tekst, A-4 formaat, tekstletter Arial 10

     (alleen als onderdeel van het cursuspakket van de NHA)

 

 

 

INHOUDSOPGAVE CURSUS EN BOEK

 

 

1. Inleiding                                                                                                            

1. Waarover gaat de klinische psychologie                                                               

2. Onderverdeling van problematisch/pathologisch gedrag                                        

3. Theoretisch kader                                                                                                

 

 

I. Depressie, agressie en angst                                                         

 

2. Emoties                                                                                                             

1. Emoties: inleiding                                                                                                

2. Angst                                                                                                                  

3. Woede                                                                                                                  

4. Verdriet                                                                                                               

5. Geestdrift                                                                                                              

6. Vreugde                                                                                                                

7. Schrik, verrassing, ontsteltenis, verbijstering etc.                                                   

8. Lachen en huilen                                                                                                  

9. Algemeen: de functies van emoties                                                                      

10. Jaloezie.                                                                                                            

11. Samenvatting                                                                                                    

 

3. Normale depressieve reacties                                                                        

1. Aard van de depressieve reactie                                                                          

2. Functies van depressie                                                                                        

3. Oorsprong van de depressieve 'verlamming'

4. Het brede effect van depressie                                                                             

5. Aanleidingen tot depressie                                                                                   

6. Omgaan met normale depressieve reacties.

7. Burn-out en overspannenheid                                                                               

8. Het chronisch vermoeidheidssyndroom (CVS)

9. Samenvatting                                                                                                      

 

4. Emotionele verwerking en rouw                                                                    

1. Een voorbeeld van emotionele verwerking in rouwtherapie

2. Analyse van emotionele verwerking                                                                        

3. Verdere uitdieping van de begrippen trauma en verwerking 

4. Gevolgen van onvoldoende emotionele verwerking 

5. Verliesverwerking: fasen of taken?                                                                       

6. EMDR                                                                                                                 

7. Samenvatting                                                                                                      

 

5. Abormale depressies                                                                                      

1. Het chronisch worden van aanvankelijk normale depressies

2. Te frequente depressie                                                                                          

3. Pathologische depressie en manie                                                                       

4. Een psychologische predispositie tot depressie                                                    

5. Attributie stijl en depressie                                                                                     

6. Therapie                                                                                                              

7. Samenvatting                                                                                                      

 

6. Agressieproblematiek en abnormale afkeer                                                 

1. Obsessies: het fenomeen                                                                                       

2. Obsessies: analyse                                                                                             

3. Verklaring van de vier aspecten van obsessies                                                     

4. Onheilsangst: het fenomeen                                                                                 

5. Onheilsangst: analyse                                                                                         

6. Onheilsangst als secundaire reactie op gebrekkige agressieve reacties                

7. Twee alternatieve interpretaties van onheilsangst                                                 

8. Smetvrees en wasdwang: algemeen                                                                       

9. Actieve smetvrees.                                                                                              

10. Passieve smetvrees voor iets vies'                                                                     

11. Emotionele geremdheid                                                                                      

12. Therapie bij emotioneel geremde mensen                                                           

13. Overmatige agressie.                                                                                        

14. Mechanismen achter oorlogsgruwelen                                                                  

15. Samenvatting                                                                                                    

 

7. Angststoornissen                                                                                            

1. Angst in het algemeen                                                                                         

2. Gegeneraliseerde angststoornis en paniekstoornis                                               

3. Angst voor vergezochte gevaren                                                                          

4. Fobie: algemeen                                                                                                  

5. Agorafobie                                                                                                           

6. Sociale fobie                                                                                                        

7. Claustrofobie                                                                                                       

8. Slikangst, inslaapangst, angst voor het diepe, etc.

9. Samenvatting                                                                                                      

 

8. Aangeleerde angsten                                                                                      

1. Angsten op basis van conditionering                                                                    

2. Generalisatie van geconditioneerde angsten                                                         

3. Het in stand blijven van onterechte angstgeneralisaties                                         

4. Zelfverergering van aangeleerde angsten                                                             

5. Fobieën op basis van hyperventilatie                                                                    

6. Therapie bij aangeleerde, onterechte angsten                                                       

7. Functionele autonomie van angsten met complexe achtergrond

8. Samenvatting                                                                                                      

Bijlage 1 bij hst. 8, §4: hyperventilatie                                                                      

 

 

II. Drang, dwang en psychose

 

9. Seksuele disfuncties en stoornissen                                                            

1. Seksualiteit: algemeen

2. Seksuele disfuncties  

3. Afwijkende vormen van seksualiteit (parafilia)

4. Geslachtsidentiteitsstoornissen                                                                            

5. Samenvatting                                                                                                      

 

10. Dissociatiestoornissen                                                                                 

1. Conversiestoornissen: beschrijving 

2. Verklaring van de conversiestoornissen

3. Nadere verklaring van de conversieverschijnselen

4. Dissociatiestoornissen (onderverdeling volgens DSM-IV)

5. Dissociatiestoornissen volgens Van der Hart                                                        

6. Behandeling                                                                                                        

7. De theatrale (voorheen: hysterische) persoonlijkheid

8. Samenvatting

 

11. Anorexia nervosa                                                                                          

1. Het verschijnsel                                                                                                   

2. Wezenlijke kenmerken (differentiële diagnose)                                                      

3. Achtergronden en functies van anorexia in de aanvangsfase                                 

4. De ontwikkelingsstoornis in anorexia nervosa                                                       

5. Het op hol slaan van het anorectische gedrag                                                       

6. Waarom neemt juist het lijnen pathologische vormen aan?                                    

7. Aanleidingen tot anorexia nervosa                                                                        

8. Onderzoek bij anorexia nervosa                                                                           

9. Behandeling van anorexia nervosa                                                                       

10. Boulimia nervosa                                                                                               

11. Samenvatting                                                                                                    

 

12. Netheids- en precisiedwang                                                                         

1. Beschrijvend                                                                                                       

2. Analyse van twee gevallen van netheidsdwang                                                     

3. Analyse van twee gevallen van precisiedwang                                                      

4. Netheids- en precisiedwang: grote lijnen                                                               

5. De continue negatieve feedback                                                                           

6. Netheids- en precisiedwang als reactie op continue negatieve feedback (in plaats van een bestaansaantasting)                                                                                                

7. De desintegratie in netheids- en precisiedwang                                                     

8. Gerichtheidsverlies bij de dwangneuroticus                                                          

9. De predispositie tot netheids- en precisiedwang                                                    

10. Therapie van netheids- en precisiedwang                                                           

11. Samenvatting                                                                                                    


13. Schizofrene stoornissen                                                                               

1. Vier soorten schizofrene stoornissen                                                                    

2. Kenmerken van schizofrene stoornissen                                                               

3. Interpretatie van schizofrene symptomen                                                              

4. Totaal gerichtheidsverlies als oorzaak van de desintegratie                                  

5. Predisponerende factoren                                                                                    

6. Geschiedenis van het begrip                                                                                

7. Behandeling                                                                                                        

8. Samenvatting                                                                                                      

Bijlage: Schizofrene desintegratie, blijkend uit patiëntgeschriften                               


14. Waanstoornissen                                                                                           

1. Het begrip                                                                                                           

2. Voorbeelden en hun interpretatie                                                                          

3. Algemene kenmerken van waanstoornis                                                               

4. Verschillen tussen waan- en schizofrene stoornissen                                            

5. Verklaring verschillen tussen waanstoornissen en schizofrenie                             

6. Een alternatieve interpretatie van bizarre paranoïde wanen                                    

7. Nadere verklaring van waanstoornis                                                                     

8. Paranoïde persoonlijkheid; predispositie                                                               

9. Therapie                                                                                                              

10. Samenvatting                                                                                                    

 

15. Verslaving                                                                                                      

1. Verslavingen: beschrijvend                                                                                  

2. Verslavingen: existentieel-psychologische analyse                                               

3. Verslavingen: leertheoretische analyse                                                                 

4. Alcoholisme                                                                                                         

5. Heroïneverslaving                                                                                               

6. Sektelidmaatschap                                                                                              

7. Samenvatting                                                                                                      

    

 

Klinische psychologie I en II

 

16. Persoonlijkheidsstoornissen                                                                       

1. Begripsverduidelijking                                                                                          

2. Neurotische en offensieve strategieën volgens Horney                                         

3. Abnormale persoonlijkheidsstructuren volgens Millon en Millon                             

4: Persoonlijkheidsstoornissen volgens DSM-IV                                                       

5. Kritiek op het begrip persoonlijkheidsstoornis van DSM-IV                                    

6. Meer over de "borderline" persoonlijkheidsstoornis                                                

7. Samenvatting                                                                                                      

 

17. De valkuil van persoonlijkheidsproblematiek                                             

1. Valkuilen                                                                                                             

2. De theorie in grote lijnen                                                                                      

3. Behandeling                                                                                                        

4. Discussie                                                                                                            

Bijlage: Overzicht van de vroege maladaptieve schema's en hun invloed op het functioneren

 

18. Terugblik en theorie                                                                                      

1. Uitlokkende condities

2. Het soort reactie op problemen en continue belasting

3. Bevorderende condities voor problematiek

4. Predisponerend voor pathologie: ontwikkelingsstoornissen

5. De rol van vicieuze cirkels en neerwaartse spiralen

6. De onderschatte rol van pech in het ontstaan van problematisch gedrag

7. Terugblik op de indeling van problematisch/abnormaal gedrag

    

Referenties

 

 

 

Voor een uitgebreide inhoudsopgave, klik hier: uitgebreid

 

Voor een zeer gedetailleerde inhoudsopgave, klik hier: gedetailleerd

 

Voor de begrippen-index, klik hier: begrippen-index

 

Terug naar de ontvangstpagina